Zink – Essentieel spoorelement voor weerstand, wondherstel en celdeling
Zink is een essentieel spoorelement dat het lichaam niet zelf kan aanmaken en daarom via voeding of supplementen moet worden opgenomen . In voedingssupplementen wordt zink vooral gebruikt ter ondersteuning van het immuunsysteem, wondgenezing, eiwit- en DNA-synthese, groei en ontwikkeling, en het normale reuk- en smaakvermogen .
Kenmerken, herkomst en samenstelling
Zink is betrokken bij veel aspecten van de celstofwisseling en is nodig voor de katalytische activiteit van honderden enzymen in het lichaam . Het speelt een rol bij immuunfunctie, celdeling, celsignalering, wondherstel, eiwitsynthese en DNA-synthese . Het lichaam bevat in totaal ongeveer 1,5 gram zink bij vrouwen en 2,5 gram bij mannen, waarbij het grootste deel is opgeslagen in skeletspieren en bot . Goede voedingsbronnen zijn oesters, rood vlees, schaaldieren, eieren en zuivel, terwijl bonen, noten en volkorenproducten ook zink bevatten maar meestal minder goed opneembaar zijn door het gehalte aan fytaten . In supplementen komt zink vaak voor als zinksulfaat, zinkacetaat en zinkgluconaat .
Gebruik in voedingssupplementen
Zinksupplementen worden vaak ingezet:
-
Ter ondersteuning van de weerstand, omdat zink een duidelijke rol speelt in de normale werking van het immuunsysteem .
-
Voor wondherstel en huidgezondheid, omdat zink nodig is voor weefselopbouw en genezingsprocessen .
-
Bij een verminderde smaak of reuk en bij een vastgestelde of vermoede zinktekortstatus .
-
Soms in keeltabletten of siropen bij verkoudheid, omdat zink de duur van verkoudheid mogelijk met ongeveer 2 dagen kan verkorten wanneer het vroeg wordt ingenomen, al is het bewijs hiervoor niet volledig consistent .
Voor volwassenen ligt de aanbevolen dagelijkse hoeveelheid op 11 mg voor mannen en 8 mg voor vrouwen, met hogere behoeften tijdens zwangerschap en borstvoeding . Supplementen zijn vooral relevant voor mensen met een hogere kans op onvoldoende zinkstatus, zoals mensen met darmziekten of bariatrische chirurgie, vegetariërs of veganisten, zwangere of lacterende vrouwen, oudere zuigelingen die alleen borstvoeding krijgen, kinderen met sikkelcelziekte en mensen met alcoholproblematiek .
Dagelijks gebruik en welzijn
Zinktekort kan zich uiten in trage wondgenezing, haaruitval, huidafwijkingen, verminderde weerstand, diarree en verlies van smaak of reuk . De veilige bovengrens voor volwassenen ligt op 40 mg per dag uit supplementen en andere bronnen samen, omdat te hoge innames maagpijn, misselijkheid, braken, diarree, hoofdpijn en op langere termijn kopertekort kunnen veroorzaken . Zink kan ook interageren met bepaalde antibiotica, en gelijktijdige inname van supplementen met 25 mg of meer ijzer kan de zinkopname verminderen . Voedingssupplementen vervangen geen volwaardige voeding of medische behandeling .
